🧬 2026 TYT Biyoloji: Golgi Cisimciği
Golgi cisimciği, hücrenin önemli organellerinden biridir. Özellikle paketleme, işleme ve salgılama görevleriyle bilinir. İşte Golgi cisimciği hakkında bilmen gerekenler:
- 📦 Yapısı: Golgi aygıtı, yassılaşmış kesecikler olan sisterna adı verilen yapılardan oluşur. Bu sisternalar, zarlar ile çevrilidir ve üst üste dizilmiş yığınlar halinde bulunurlar.
- 📍 Bulunduğu Yer: Ökaryot hücrelerde, yani çekirdeği olan hücrelerde bulunur. Özellikle salgı yapma özelliği olan hücrelerde (örneğin, pankreas hücreleri) daha fazla sayıda bulunurlar.
- 🧪 Görevleri:
- Paketleme: Endoplazmik retikulumda (ER) üretilen protein ve lipitler, Golgi'ye gelir ve burada paketlenerek hücre içinde veya dışına taşınmaya hazır hale getirilir.
- İşleme: Golgi, proteinlere karbonhidratlar ekleyerek (glikozilasyon) veya bazı kısımlarını keserek (proteolitik işleme) onları modifiye eder.
- Salgılama: Paketlenen ve işlenen moleküller, veziküller (küçük kesecikler) içinde hücre zarına taşınır ve hücre dışına salgılanır. Bu olaya ekzositoz denir.
- 🚚 Taşıma: Golgi, ER ve hücre zarı arasında bir taşıma merkezi gibi çalışır. ER'den gelen maddeleri alır, işler ve hücrenin ihtiyaç duyduğu yerlere gönderir.
- 🔑 Önemi: Hücrenin doğru çalışması için Golgi'nin görevlerini eksiksiz yerine getirmesi çok önemlidir. Aksi takdirde, proteinlerin yanlış paketlenmesi veya taşınması gibi sorunlar ortaya çıkabilir.
🔬 Golgi ve Lizozom İlişkisi
Golgi cisimciği, lizozomların oluşumunda da rol oynar. Lizozomlar, hücre içi sindirimden sorumlu organellerdir. Golgi, lizozom enzimleri içeren veziküller oluşturarak lizozomların oluşmasına katkıda bulunur.
🍬 Golgi ve Glikozilasyon
Glikozilasyon, proteinlere şeker moleküllerinin eklenmesi işlemidir. Golgi, bu işlemde önemli bir rol oynar ve proteinlerin doğru şekilde katlanmasına ve fonksiyonlarını yerine getirmesine yardımcı olur. Bu işlem, proteinlerin hücre içinde doğru hedeflere yönlendirilmesinde de etkilidir.