📚 Atatürkçülük: Temel İlkeler ve Anlamları
Atatürkçülük, Mustafa Kemal Atatürk'ün düşünce ve ilkeleri doğrultusunda şekillenen, Türkiye Cumhuriyeti'nin temelini oluşturan bir ideolojidir. Bu ideoloji, Türk milletinin çağdaş uygarlık düzeyine ulaşmasını hedef alır.
- 🇹🇷 Cumhuriyetçilik: Milli egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olduğunu savunur. Halkın seçtiği temsilciler aracılığıyla yönetilmesini esas alır.
- 🇹🇷 Milliyetçilik: Türk milletinin birlik ve beraberliğini, bağımsızlığını ve çıkarlarını her şeyin üstünde tutar. "Ne mutlu Türk'üm diyene!" ilkesiyle ifade edilir.
- 🇹🇷 Halkçılık: Toplumda hiçbir zümrenin diğerinden üstün olmadığını, herkesin kanun önünde eşit olduğunu savunur. Sosyal adaleti ve fırsat eşitliğini hedefler.
- 🇹🇷 Devletçilik: Ekonomik kalkınmada devletin öncü rol oynamasını, özel sektörün yetersiz kaldığı alanlarda yatırım yapmasını öngörür. Karma ekonomi modelini benimser.
- 🇹🇷 Laiklik: Din ve devlet işlerinin birbirinden ayrılmasını, devletin tüm inançlara eşit mesafede olmasını sağlar. Akıl ve bilimin yol göstericiliğini esas alır.
- 🇹🇷 İnkılapçılık: Sürekli gelişmeyi ve yeniliği hedef alır. Çağın gereklerine uygun olarak kurumların ve düşünce yapısının modernize edilmesini savunur.
🇹🇷 Çağdaşlaşan Türkiye: Atatürk'ün İnkılapları
Atatürk, Türkiye'yi çağdaş uygarlıklar seviyesine ulaştırmak için bir dizi inkılap gerçekleştirmiştir. Bu inkılaplar, siyasi, hukuki, eğitim, kültür ve ekonomik alanlarda büyük değişikliklere yol açmıştır.
🖋️ Siyasi Alanda Yapılan İnkılaplar
- 🇹🇷 Saltanatın Kaldırılması (1 Kasım 1922): Milli egemenliğin önündeki en büyük engel olan saltanat kaldırılmıştır.
- 🇹🇷 Cumhuriyetin İlanı (29 Ekim 1923): Türkiye Devleti'nin yönetim şekli cumhuriyet olarak belirlenmiştir.
- 🇹🇷 Halifeliğin Kaldırılması (3 Mart 1924): Laikleşme yolunda önemli bir adım atılmış, din ve devlet işleri ayrılmıştır.
⚖️ Hukuk Alanında Yapılan İnkılaplar
- 🇹🇷 Medeni Kanun'un Kabulü (17 Şubat 1926): İsviçre Medeni Kanunu örnek alınarak, kadın-erkek eşitliği sağlanmış, evlenme, boşanma, miras gibi konularda düzenlemeler yapılmıştır.
- 🇹🇷 Türk Ceza Kanunu'nun Kabulü (1 Mart 1926): İtalyan Ceza Kanunu örnek alınarak, hukuk birliği sağlanmıştır.
🍎 Eğitim ve Kültür Alanında Yapılan İnkılaplar
- 🇹🇷 Tevhid-i Tedrisat Kanunu (3 Mart 1924): Eğitim ve öğretim birleştirilmiş, tüm okullar Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlanmıştır.
- 🇹🇷 Harf İnkılabı (1 Kasım 1928): Latin alfabesine geçilerek okuma yazma kolaylaştırılmış, batı ile kültürel etkileşim hızlanmıştır.
- 🇹🇷 Türk Dil Kurumu'nun Kurulması (12 Temmuz 1932): Türk dilinin geliştirilmesi ve zenginleştirilmesi amaçlanmıştır.
- 🇹🇷 Türk Tarih Kurumu'nun Kurulması (15 Nisan 1931): Türk tarihinin araştırılması ve doğru kaynaklardan öğrenilmesi hedeflenmiştir.
💰 Ekonomi Alanında Yapılan İnkılaplar
- 🇹🇷 İzmir İktisat Kongresi (17 Şubat 1923): Türkiye'nin ekonomik kalkınma stratejileri belirlenmiştir.
- 🇹🇷 Tarım Kredi Kooperatiflerinin Kurulması: Çiftçiye destek sağlanmıştır.
- 🇹🇷 Sanayi Teşvik Kanunu (1927): Yerli sanayinin gelişmesi için teşvikler verilmiştir.
❓ LGS Tarzı Sorular ve Çözümleri
Aşağıda, LGS sınavında çıkabilecek tarzda Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye konularını içeren örnek sorular ve çözümleri bulunmaktadır.
SORU 1:
Atatürk'ün "Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir" sözü, Atatürkçülük ilkelerinden hangisi ile doğrudan ilgilidir?
a) Laiklik
b) Devletçilik
c) Milliyetçilik
d) Cumhuriyetçilik
ÇÖZÜM:
Doğru cevap
d) Cumhuriyetçilik'tir. Çünkü cumhuriyetçilik ilkesi, egemenliğin millete ait olduğunu ve halkın seçtiği temsilciler aracılığıyla yönetilmesini ifade eder.
SORU 2:
Aşağıdakilerden hangisi Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun amaçlarından biri değildir?
a) Eğitimde birliği sağlamak
b) Tüm okulları Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlamak
c) Medreseleri kapatmak
d) Özel okulların açılmasını engellemek
ÇÖZÜM:
Doğru cevap
d) Özel okulların açılmasını engellemek'tir. Tevhid-i Tedrisat Kanunu özel okulların açılmasını engellememiş, sadece Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlanmasını sağlamıştır.
SORU 3:
Aşağıdakilerden hangisi Atatürk'ün yaptığı hukuk alanındaki inkılaplardan biridir?
a) Kabotaj Kanunu'nun çıkarılması
b) Medeni Kanun'un kabulü
c) Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun çıkarılması
d) Harf İnkılabı'nın yapılması
ÇÖZÜM:
Doğru cevap
b) Medeni Kanun'un kabulü'dür. Medeni Kanun, hukuk alanında yapılan önemli bir inkılaptır ve kadın-erkek eşitliğini sağlamıştır.
