⚖️ Akdi Faiz Nedir?
Akdi faiz, bir borç ilişkisinde alacaklı ve borçlu arasında serbestçe kararlaştırılan faiz oranıdır. Bu oran, yasal sınırlar dahilinde tarafların iradeleriyle belirlenir ve sözleşme serbestisi ilkesinin bir yansımasıdır. Akdi faiz, genellikle kredi sözleşmeleri, ticari sözleşmeler ve diğer borç ilişkilerinde karşımıza çıkar.
📜 Akdi Faizden Kaynaklanan Uyuşmazlık Nedenleri
- 💰 Faiz Oranının Yüksekliği: Akdi faizin yasal sınırları aşması veya aşırı yüksek bulunması, uyuşmazlıkların temel nedenlerinden biridir. Borçlu, faizin fahiş olduğunu iddia ederek dava açabilir.
- 📝 Sözleşme Şartlarının Belirsizliği: Faiz oranının, ödeme koşullarının veya diğer ilgili şartların sözleşmede açıkça belirtilmemesi, taraflar arasında anlaşmazlıklara yol açabilir.
- 📅 Temerrüt Faizinin Hesaplanması: Borcun zamanında ödenmemesi durumunda uygulanan temerrüt faizinin hesaplanmasında hatalar veya anlaşmazlıklar ortaya çıkabilir.
- 🛡️ Tüketici Kredilerinde Haksız Şartlar: Tüketici kredilerinde, tüketicinin aleyhine olan ve müzakere edilmeden dayatılan haksız şartlar, uyuşmazlıkların önemli bir kaynağıdır.
🏛️ Dava Süreçleri ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
⚖️ Yetkili ve Görevli Mahkeme
Akdi faizden kaynaklanan uyuşmazlıklarda yetkili ve görevli mahkeme, genellikle davalının yerleşim yeri mahkemesidir. Ancak, tüketici davalarında tüketicinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkili olabilir. Ticari davalarda ise sözleşmede kararlaştırılan yetkili mahkeme geçerli olacaktır. Görevli mahkeme ise, uyuşmazlığın konusuna ve değerine göre belirlenir; genellikle Asliye Hukuk Mahkemeleri veya Tüketici Mahkemeleri görevlidir.
📑 Dava Açarken Gerekli Belgeler
- 📄 Sözleşme: Akdi faizin kararlaştırıldığı sözleşmenin aslı veya onaylı örneği.
- 🧾 Ödeme Belgeleri: Yapılan ödemelere ilişkin banka dekontları, makbuzlar vb.
- ✉️ İhtarname: Karşı tarafa gönderilen ihtarname ve tebliğ şerhi.
- 📊 Hesap Ekstresi: Kredi veya borç ilişkisine ait hesap hareketlerini gösteren belgeler.
- 👨⚖️ Deliller: İddiaları destekleyen diğer deliller (bilirkişi raporu talebi, tanık beyanları vb.).
🗓️ Zamanaşımı Süresi
Akdi faiz alacaklarında zamanaşımı süresi, Türk Borçlar Kanunu'na göre 10 yıldır. Ancak, bazı özel durumlarda (örneğin, tüketici kredileri) bu süre farklılık gösterebilir. Zamanaşımı süresi, alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren başlar.
🛡️ Tüketici Davalarında Ek Koruma
Tüketici kredilerinde, tüketicinin korunması amacıyla özel hükümler bulunmaktadır. Tüketici Kanunu, tüketicilere karşı haksız şartları yasaklar ve tüketicinin aleyhine olan sözleşme hükümlerinin geçersiz sayılmasına imkan tanır. Tüketici davalarında, mahkeme re'sen (kendiliğinden) inceleme yaparak tüketicinin haklarını korur.
💡 Uyuşmazlıkları Önlemek İçin İpuçları
- 🧐 Sözleşmeyi Dikkatlice İnceleyin: Sözleşmeyi imzalamadan önce tüm şartları dikkatlice okuyun ve anlamadığınız noktaları sorun.
- ✍️ Şartları Açıkça Belirtin: Faiz oranını, ödeme koşullarını ve diğer önemli şartları sözleşmede açıkça belirtin.
- ⚖️ Yasal Sınırları Kontrol Edin: Akdi faizin yasal sınırları aşmadığından emin olun.
- 🤝 Uzlaşma Yollarını Arayın: Uyuşmazlık ortaya çıkmadan önce veya dava sürecinde, karşı tarafla uzlaşma yollarını arayın. Arabuluculuk, uyuşmazlıkların çözümü için etkili bir yöntem olabilir.
