Altın oran, doğada, sanatta ve matematikte sıklıkla karşımıza çıkan, estetik ve uyumun bir ölçüsü olarak kabul edilen özel bir sayıdır. Yaklaşık değeri 1.618 olan bu sayı, iki parçanın birbirine olan orantısının, parçalardan büyük olanın tamamına olan oranına eşit olması durumunu ifade eder. Bu orantı, görsel olarak hoş ve dengeli kompozisyonlar yaratmada önemli bir rol oynar.
Doğada altın oranın izlerini sürmek, evrenin matematiksel bir düzen üzerine kurulu olduğunu gösterir. Bitkilerin yaprak diziliminden deniz kabuklarının spiraline kadar birçok yerde bu orana rastlarız.
Sanatçılar, yüzyıllardır altın oranı eserlerinde denge, uyum ve estetik çekicilik yaratmak için kullanmışlardır. Rönesans ressamlarından modern tasarımcılara kadar pek çok kişi, altın oranı kompozisyonlarını güçlendirmek için bir araç olarak benimsemiştir.
Altın oran, $ rac{a+b}{a} = rac{a}{b} = \phi$ şeklinde ifade edilir ve $\phi$ (fi) sembolü ile gösterilir. $\phi$'nin değeri yaklaşık olarak 1.6180339887'dir. Bu sayı, Fibonacci dizisi ile de yakından ilişkilidir. Fibonacci dizisi (1, 1, 2, 3, 5, 8, 13, 21, ...), her sayının kendinden önceki iki sayının toplamı şeklinde ilerler ve dizideki ardışık iki sayının oranı altın orana yaklaşır.
Fibonacci dizisindeki sayıların birbirine oranı incelendiğinde, oranın giderek altın orana yaklaştığı görülür. Örneğin:
Bu oran, dizideki sayılar büyüdükçe altın orana daha da yaklaşır.
Altın oran, bir tasarımda veya kompozisyonda denge ve uyum yaratmanın etkili bir yoludur. Nesnelerin veya elemanların altın orana göre yerleştirilmesi, göze hoş gelen ve doğal bir denge hissi uyandıran düzenlemeler oluşturur. Bu nedenle, grafik tasarım, fotoğrafçılık ve diğer görsel sanat dallarında sıklıkla kullanılır.
