Matrah artırımı, vergi mükelleflerine geçmiş dönemlerdeki beyanlarını belirli bir oranda artırarak, bu dönemlere ilişkin vergi incelemesinden muaf olma imkanı tanıyan bir uygulamadır. 2024 yılında da matrah artırımı imkanından yararlanmak isteyen mükelleflerin belirli şartları taşıması gerekmektedir.
Matrah artırımı hesaplaması, artırılacak matrahın belirlenmesi ve bu matrah üzerinden ödenecek verginin hesaplanması olmak üzere iki aşamadan oluşur.
Artırılacak matrah, ilgili yıldaki beyan edilen matrahın, kanunda belirtilen oranlarla artırılmasıyla bulunur. Bu oranlar, yıllara ve vergi türlerine göre farklılık gösterir. Örneğin, 2020 yılı için %35, 2021 yılı için %30 gibi oranlar belirlenmiş olabilir.
Eğer ilgili yılda zarar beyan edilmişse veya hiç beyanname verilmemişse, kanunda belirtilen asgari matrah tutarları dikkate alınır.
Artırılan matrah üzerinden ödenecek vergi, gelir vergisi veya kurumlar vergisi oranları uygulanarak hesaplanır. Örneğin, kurumlar vergisi oranı %20 ise, artırılan matrahın %20'si kadar vergi ödenmesi gerekir.
Örnek Hesaplama:
Bir mükellefin 2022 yılı kurumlar vergisi matrahı 500.000 TL olsun. Kanunda belirtilen artırım oranı %25 ise, artırılacak matrah aşağıdaki gibi hesaplanır:
Artırılacak Matrah = 500.000 TL * 0.25 = 125.000 TL
Artırılmış Matrah = 500.000 TL + 125.000 TL = 625.000 TL
Ödenecek Vergi = 625.000 TL * 0.20 (Kurumlar Vergisi Oranı) = 125.000 TL
Matrah artırımı sonucu hesaplanan verginin ödenmesi, mükelleflerin tercihine göre peşin veya taksitler halinde yapılabilir.
Matrah artırımı ödeme süreleri, kanunda açıkça belirtilir. Bu sürelerin kaçırılması durumunda, matrah artırımından yararlanma hakkı kaybedilebilir veya gecikme faizi uygulanabilir.
Önemli Not: Matrah artırımı, her yıl çıkarılan bir düzenleme olmayabilir. Bu nedenle, matrah artırımı imkanının sunulduğu dönemlerde, şartları dikkatlice inceleyerek karar vermek önemlidir.
