? Serbest Düşme Nedir?
Serbest düşme, bir cismin yalnızca yer çekimi kuvvetinin etkisiyle hareket etmesidir. Bu hareket sırasında hava direnci gibi diğer kuvvetlerin etkisi ihmal edilir.
? Serbest Düşmenin Temel Özellikleri
- ✅ Hareket, dünyanın yer çekimi ivmesi olan g ile gerçekleşir.
- ✅ İvme sabittir ve yaklaşık olarak g ≈ 9,8 m/s² (genellikle 10 m/s² alınır).
- ✅ Başlangıç hızı genellikle sıfırdır (\( v_0 = 0 \)).
- ✅ Hava sürtünmesi ihmal edilir.
? Serbest Düşme Formülleri
Serbest düşme hareketinde kullanılan temel formüller şunlardır:
- ? Hız formülü: \( v = g \cdot t \)
- ? Yol formülü: \( h = \frac{1}{2} g \cdot t^2 \)
- ? Zamansız hız formülü: \( v^2 = 2g \cdot h \)
? Örnek Problem
Bir cisim 80 metre yükseklikten serbest bırakılıyor. Cismin yere ulaşma süresini ve yere çarpma hızını bulalım (g = 10 m/s² alalım).
Çözüm:
- ➡️ Yol formülünden: \( h = \frac{1}{2} g \cdot t^2 \)
- ➡️ \( 80 = \frac{1}{2} \cdot 10 \cdot t^2 \)
- ➡️ \( 80 = 5 \cdot t^2 \)
- ➡️ \( t^2 = 16 \) → \( t = 4 \) saniye
- ➡️ Hız formülünden: \( v = g \cdot t = 10 \cdot 4 = 40 \) m/s
⚠️ Önemli Noktalar
- ? Serbest düşmede kütle önemli değildir. Tüm cisimler aynı ivmeyle düşer.
- ? Hava direnci olmadığı varsayılır.
- ? İvme sabit olduğu için hız düzgün olarak artar.
? Gerçek Hayatta Serbest Düşme
Gerçek hayatta hava direnci olduğu için tam serbest düşme gözlemleyemeyiz. Ancak vakumlu ortamlarda (örneğin Ay'da) tüm cisimler aynı hızda düşer.
