Toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı, demokratik toplumların vazgeçilmez unsurlarından biridir ve birçok uluslararası sözleşme ile anayasa tarafından güvence altına alınmıştır. Bu hak, bireylerin düşüncelerini özgürce ifade etmelerini, kamuoyu oluşturmalarını ve siyasi süreçlere katılmalarını sağlar.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 34. maddesi toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkını düzenler. Bu maddeye göre:
Toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı, sadece fiziksel olarak bir araya gelmeyi değil, aynı zamanda düşünceleri ifade etme ve kamuoyu oluşturma özgürlüğünü de içerir. Bu hak kapsamında:
gibi çeşitli faaliyetler yer alabilir.
Anayasa, toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkının mutlak olmadığını ve belirli şartlar altında sınırlanabileceğini belirtir. Bu sınırlamalar:
gibi nedenlerle getirilebilir. Ancak, bu sınırlamaların demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun olması ve hakkın özünü zedelememesi gerekmektedir.
Toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenlemek isteyenlerin, ilgili mercilere önceden bildirimde bulunma yükümlülüğü vardır. Bu bildirim:
gibi bilgileri içermelidir. Bildirim yükümlülüğü, toplantı ve gösteri yürüyüşünün düzenli ve güvenli bir şekilde gerçekleştirilmesini sağlamayı amaçlar.
Devlet, toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkının kullanılmasını güvence altına almakla yükümlüdür. Bu kapsamda:
gibi önlemler almalıdır. Ancak, devletin bu yükümlülükleri yerine getirirken orantılılık ilkesine uygun davranması ve hakkın özünü zedeleyecek müdahalelerden kaçınması gerekmektedir.
