⚖️ Yaşlılık Aylığı Haczedilebilir mi?
Yaşlılık aylığı, sosyal güvenlik sisteminin yaşlılık döneminde geçimini sağlamakta zorlanan kişilere sağladığı önemli bir destektir. Ancak, çeşitli nedenlerle borçlu duruma düşen yaşlıların aklında tek bir soru belirir: "Yaşlılık aylığım haczedilebilir mi?" Bu sorunun cevabı, yasal düzenlemeler ve Yargıtay kararları ışığında şekillenmektedir.
📜 Genel Kural: Haczedilemezlik
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından bağlanan yaşlılık aylıkları, genel kural olarak haczedilemez. Bu durum, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 93. maddesinde açıkça belirtilmiştir.
- 🛡️ Kanun Maddesi: 5510 sayılı Kanun'un 93. maddesi, gelir, aylık ve ödeneklerin haczedilemeyeceğini hükme bağlar.
- 💸 Amaç: Bu düzenlemenin amacı, yaşlılık aylığı alan kişilerin asgari yaşam standartlarını korumak ve geçimlerini güvence altına almaktır.
⚠️ İstisnalar: Haczin Mümkün Olduğu Durumlar
Haczedilemezlik kuralının bazı istisnaları bulunmaktadır. Bu istisnalar, kanunda açıkça belirtilmiş ve Yargıtay kararlarıyla da şekillendirilmiştir.
- 👨👩👧👦 Nafaka Borcu: Yaşlılık aylığı, nafaka borcu nedeniyle haczedilebilir. Nafaka, boşanma veya ayrılık durumunda eşe veya çocuklara ödenen geçim parasıdır.
- 🤝 Borçlunun Rızası: Borçlu, yaşlılık aylığının haczedilmesine yazılı olarak rıza gösterirse, haciz işlemi yapılabilir. Bu rızanın açık, net ve herhangi bir baskı altında olmaksızın verilmesi gerekmektedir.
- ⚖️ SGK Alacakları: SGK'nın kendi alacakları için yaşlılık aylığına haciz koyması mümkündür. Örneğin, yersiz ödenen aylıkların geri alınması gibi durumlarda SGK, alacağını tahsil etmek için haciz yoluna gidebilir.
🏛️ Yargıtay Kararları Ne Diyor?
Yargıtay, yaşlılık aylığının haczi konusundaki uyuşmazlıklarda önemli kararlar vermiştir. Bu kararlar, kanun hükümlerinin yorumlanmasında ve uygulanmasında yol gösterici olmaktadır.
- 📜 Yargıtay 12. Hukuk Dairesi: Bir kararında, yaşlılık aylığının nafaka borcu dışında haczedilemeyeceğini, borçlunun rızasının da belirli şartları taşıması gerektiğini vurgulamıştır.
- 👨⚖️ Yargıtay Hukuk Genel Kurulu: Başka bir kararında ise, borçlunun rızasının geçerli olabilmesi için, rızanın açık, bilinçli ve özgür iradeyle verilmiş olması gerektiğini belirtmiştir.
📝 Sonuç
Özetle, yaşlılık aylığı genel olarak haczedilemez. Ancak, nafaka borcu, borçlunun rızası ve SGK alacakları gibi istisnai durumlarda haciz mümkündür. Bu konuda yaşanan uyuşmazlıklarda, Yargıtay kararları önemli bir rol oynamaktadır. Yaşlılık aylığı alan kişilerin, haklarını bilmeleri ve gerektiğinde hukuki destek almaları önemlidir.
