🩸 Kan Uyuşmazlığı Nedir?
Kan uyuşmazlığı, anne ile bebeğin kan grupları arasında Rh faktörü (rezus faktörü) bakımından farklılık olduğunda ortaya çıkan bir durumdur. Bu durum genellikle annenin Rh negatif, bebeğin ise Rh pozitif olduğu durumlarda görülür.
🤔 Rh Faktörü Nedir?
Rh faktörü, alyuvarların (kırmızı kan hücreleri) yüzeyinde bulunan bir proteindir. Eğer bu protein kan hücrelerinde bulunuyorsa, o kişi Rh pozitif (Rh+); bulunmuyorsa Rh negatif (Rh-) olarak tanımlanır.
🤰 Kan Uyuşmazlığı Hangi Durumlarda Ortaya Çıkar?
- 👩⚕️ Annenin Rh negatif, babanın Rh pozitif olması durumunda bebek Rh pozitif olabilir.
- 🤰 Hamilelik sırasında, doğumda veya düşük gibi durumlarda bebeğin kanı annenin kan dolaşımına geçebilir.
- 💉 Annenin kan dolaşımına Rh pozitif kan hücreleri girdiğinde, annenin bağışıklık sistemi bu hücreleri yabancı olarak algılar ve antikor üretmeye başlar.
- 🛡️ Bu antikorlar, sonraki hamileliklerde bebeğin kan hücrelerine saldırarak bebeğin sağlığını tehdit edebilir.
👶 Kan Uyuşmazlığının Bebek Üzerindeki Etkileri Nelerdir?
- 💛 Sarılık: Bebeğin kan hücreleri parçalandığı için bilirubin seviyesi yükselir ve sarılık ortaya çıkar.
- 🩸 Anemi: Bebeğin kan hücreleri yok edildiği için kansızlık (anemi) görülebilir.
- 💧 Ödem: Şiddetli durumlarda, bebeğin vücudunda sıvı birikimi (ödem) oluşabilir.
- 💔 Kalp Yetmezliği: Anemi ve ödemin ilerlemesi durumunda kalp yetmezliği gelişebilir.
- 💀 Ölüm: En ağır vakalarda bebek anne karnında veya doğumdan sonra hayatını kaybedebilir.
💉 Kan Uyuşmazlığı Nasıl Önlenir?
- ✅ Hamilelik öncesinde anne ve babanın kan grupları belirlenmelidir.
- 💉 Rh negatif annelere, hamileliğin 28. haftasında ve doğumdan sonraki 72 saat içinde anti-D immünglobulin (RhoGAM) iğnesi yapılır.
- 🛡️ Bu iğne, annenin bağışıklık sisteminin Rh pozitif kan hücrelerine karşı antikor üretmesini engeller.
🧪 Anti-D İmmünglobulin (RhoGAM) Nedir?
Anti-D immünglobulin, Rh pozitif kan hücrelerine karşı üretilmiş antikorlar içerir. Annenin kan dolaşımına geçen Rh pozitif hücreleri etkisiz hale getirerek, annenin kendi antikorlarını üretmesini engeller. Böylece sonraki hamileliklerde kan uyuşmazlığı riski azaltılır.
