?️ Hukuk Devleti İlkesi: İdarenin tüm eylem ve işlemlerinin hukuka uygun olmasıdır. Bu ilke, idarenin keyfi davranışlarını engeller ve bireylerin haklarını korur.
⚖️ İdarenin Yasallığı İlkesi: İdarenin faaliyetlerinin kanunlara dayanmasıdır. İdare, ancak kanunların kendisine verdiği yetkiler çerçevesinde hareket edebilir.
?️ İnsan Haklarına Saygı İlkesi: İdare, tüm eylem ve işlemlerinde insan haklarına saygı göstermek zorundadır. Bu, temel hak ve özgürlüklerin korunmasını içerir.
? Hakkaniyet ve Eşitlik İlkesi: İdare, hizmet sunarken ve karar alırken hakkaniyetli ve eşit davranmalıdır. Ayrımcılık yapılması yasaktır.
? Ölçülülük İlkesi: İdarenin bir amacı gerçekleştirirken kullandığı araçların, amaca uygun, gerekli ve orantılı olmasıdır. Aşırıya kaçılmamalıdır.
? İdarenin Tarafsızlığı İlkesi: İdare, görevini yerine getirirken tarafsız olmalı ve kamu yararını gözetmelidir. Kişisel veya siyasi çıkarlar gözetilemez.
? İdare Hukukunda Temel Tanımlar
?️ İdare
? Tanım: Devletin yürütme yetkisini kullanan, kamu hizmetlerini yürüten ve kamu düzenini sağlayan organdır.
? Kapsam: Merkezi idare (bakanlıklar, valilikler vb.) ve yerel idareler (belediyeler, il özel idareleri) idarenin unsurlarıdır.
? İdari İşlem
? Tanım: İdarenin tek taraflı irade açıklamasıyla hukuki sonuç doğuran işlemleridir.
? Örnekler: Bir ruhsat verme, bir cezai işlem uygulama veya bir imar planı hazırlama idari işlemdir.
? Kamu Hizmeti
? Tanım: Devlet veya diğer kamu tüzel kişileri tarafından sunulan, genel ve ortak ihtiyaçları karşılamaya yönelik faaliyetlerdir.
? Örnekler: Eğitim, sağlık, güvenlik, ulaşım gibi hizmetler kamu hizmetidir.
? Kamu Malları
? Tanım: Devletin veya diğer kamu tüzel kişilerinin mülkiyetinde bulunan ve kamu yararına tahsis edilmiş mallardır.
? Örnekler: Yollar, parklar, meydanlar, kamu binaları kamu malıdır.
⚖️ İdari Yargı
? Tanım: İdarenin eylem ve işlemlerine karşı açılan davalara bakan yargı koludur.
? Görevleri: İdari işlemlerin hukuka uygunluğunu denetlemek ve bireylerin haklarını korumaktır.
