🌍 Yunan İsyanı'nın Temel Taşları
Yunan İsyanı, Osmanlı İmparatorluğu'na karşı 1821'de başlayan ve Yunanistan'ın bağımsızlığına giden yolu açan önemli bir olaydır. Gelin, bu isyanın ana hatlarını akılda kalıcı notlarla inceleyelim:
- 🗝️ Filiki Eterya: 1814'te Odessa'da kurulan bu gizli örgüt, Yunan bağımsızlığını hedefliyordu. Amaçları, Yunan halkını Osmanlı'ya karşı ayaklandırmaktı.
- 🔥 İsyanın Başlaması: İsyan, Eflak'ta başladı ancak Mora Yarımadası'nda daha etkili oldu.
- ⚔️ Önemli Figürler: Aleksandros İpsilantis ve Theodoros Kolokotronis gibi isimler isyanın önde gelen liderlerindendi.
- 💥 Osmanlı'nın Tepkisi: Osmanlı, isyanı bastırmak için Mısır Valisi Kavalalı Mehmet Ali Paşa'dan yardım istedi.
⚔️ Büyük Güçlerin Rolü
Yunan İsyanı, Avrupa'daki büyük güçlerin dikkatini çekti ve onların müdahalesiyle farklı bir boyut kazandı.
- 🇬🇧 İngiltere'nin Tavrı: Başlangıçta tarafsız kalan İngiltere, zamanla Yunan bağımsızlığını desteklemeye başladı.
- 🇫🇷 Fransa'nın Desteği: Fransa da Yunanistan'ın bağımsızlık mücadelesine destek verdi.
- 🇷🇺 Rusya'nın Yaklaşımı: Ortodoks bağları nedeniyle Rusya, Yunanistan'a sempati duyuyordu ve bağımsızlık sürecinde önemli bir rol oynadı.
- 🤝 Navarin Baskını: 1827'de İngiliz, Fransız ve Rus donanmaları Navarin'de Osmanlı-Mısır donanmasını yaktı. Bu olay, isyanın seyrini değiştirdi.
📜 Bağımsızlığa Giden Yol
Yunanistan'ın bağımsızlığı, uzun ve zorlu bir süreç sonunda gerçekleşti.
- ✍️ Edirne Antlaşması (1829): Rusya ile Osmanlı İmparatorluğu arasında imzalandı. Bu antlaşma ile Yunanistan'a özerklik verildi.
- 🇬🇷 Londra Protokolü (1830): Yunanistan bağımsız bir devlet olarak tanındı.
📌 Akılda Kalması Gerekenler
* Yunan İsyanı, milliyetçilik akımının etkisiyle ortaya çıktı.
* Avrupa devletlerinin müdahalesi, Yunanistan'ın bağımsızlığını kazanmasında belirleyici oldu.
* Filiki Eterya'nın rolü ve Navarin Baskını gibi dönüm noktaları unutulmamalı.
Bu notlar, AYT Tarih sınavına hazırlanırken Yunan İsyanı konusunu daha iyi anlamanıza yardımcı olacaktır. Başarılar!